ไส้เดือนฝอยรากปม (Root-knot Nematode)
พบมาก ใน นาน้ำฝน ที่ดอน ภาคเหนือ และ ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ
สาเหตุ ไส้เดือนฝอยรากปม Meloidogyne graminicola
อาการ มักเกิดกับแปลงกล้าซึ่งปล่อยให้น้ำแห้ง
เมื่อไส้เดือนฝอยตัวอ่อนระยะที่
2 ฝังหัวเข้าไปที่ปลายรากอ่อนแล้ว จะปล่อยสารออกมากระตุ้นให้เนื้อเยื่อบริเวณผิวหนังนั้นแบ่งตัวเร็ว
และมากกว่าปกติ ทำให้เกิดรากพองขึ้นเป็นปม ในปมที่เกิดขึ้นจะมีเซลล์ขนาดใหญ่เกิดขึ้น
อันเนื่องมาจากไส้เดือนฝอยปล่อยน้ำย่อยไปย่อยผนังเซลล์หลายเซลล์ทำให้เกิดเซลล์ใหม่ขนาดใหญ่ขึ้นมา
และมันจะดูดกินน้ำเลี้ยงจากเซลล์นี้ เมื่อปลายรากเกิดปมขึ้นแล้วรากนั้นก็จะไม่เจริญต่อไป
ถ้ามีปมน้อยอาการไม่ปรากฏที่ใบ ถ้ามีปมมากก็จะทำให้ต้นข้าวแคระแกรนและใบมีสีเหลืองได้
การแพร่ระบาด ระบาดทางดิน น้ำ และเศษซากพืช พืชอาศัยของไส้เดือนฝอยนี้มีมากมายหลายประเภท
ได้แก่ พวกวัชพืชกก , พืชตระกูลหญ้า, วัชพืชใบกว้าง และวัชพืชน้ำ
การป้องกันกำจัด
ขังน้ำท่วมแปลงนานกว่า 30 วัน หรือไถตากดินให้แห้ง
ปลูกพืชอื่นที่ไม่ใช่พืชอาศัยหมุนเวียน เช่น ดาวเรือง ตะไคร้ เพื่อลดจำนวนไส้เดือนฝอยในดิน